Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh – Nguyên nhân và những điều cần lưu ý

Bệnh mề đay mẩn ngứa có thể xảy ra ở mọi đối tượng nhưng trong đó đa số là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Bởi vì, đây là giai đoạn hệ miễn dịch của trẻ còn rất yếu, cộng với làn da mỏng manh, nhạy cảm nên rất dễ chịu tác động từ các nhân tố gây dị ứng từ bên trong lẫn bên ngoài.

Trung tâm nghiên cứu và sàng lọc bệnh Da liễu Hoa Kỳ cho biết, tỷ lệ trẻ sơ sinh mắc bệnh mề đay mẩn ngứa rất cao, chiếm khoảng 42%. Các chuyên gia khuyến cáo, mề đay ở trẻ sơ sinh là bệnh lý không thể xem thường vì nó có ảnh hưởng đến hệ hô hấp và chất lượng cuộc sống của trẻ.

Bố mẹ nên thận trọng với bệnh mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh để kịp thời ngăn chặn các biến chứng nguy hiểm.

Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh
Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh thường được phát sinh do nhiều nguyên nhân cả bên trong lẫn bên ngoài

I. Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh là gì?

Mề đay ở trẻ sơ sinh hay còn được gọi là nổi sẩn đỏ với hình dạng và kích thước hoàn toàn khác nhau. Cũng giống như người lớn, triệu chứng mề đay ở trẻ nhỏ cũng rất rõ ràng, vùng da bị kích ứng có biểu hiện phù nề, sậm màu hơn so với vùng da bình thường. Bệnh mề đay khá phổ biến và thường kéo dài từ vài giờ đến vài ngày hoặc tái phát trong nhiều tháng liền khiến cho hệ miễn dịch ngày càng suy yếu. Tuy không phải là bệnh lý lây nhiễm nhưng mề đay hoàn toàn có thể lây lan trên da khi bị kích ứng hoặc cào gãi. 

1. Nguyên nhân gây nổi mề đay ở trẻ sơ sinh

Mề đay, mẩn ngứa xảy ra khi cơ thể sản sinh quá mức histamine. Có rất nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng phát sinh histamine trong cơ thể trẻ, phổ biến nhất là: 

1 Nhiệt độ thay đổi đột ngột: 

Nhiệt độ bên ngoài môi trường thay đổi đột ngột chính là nguyên nhân gây ra hiện tượng mề đay hàng đầu. Bởi lúc này cơ thể chưa kịp thích ứng với môi trường nên nội tiết tố bị rối loạn đột ngột. Thường gặp nhất là khi thời tiết lạnh đột ngột, hanh khô.

2 Bị côn trùng đốt:

Một trong số những nguyên nhân gây nổi mề đay ở trẻ thường gặp nữa đó là do phản ứng với nọc độc của côn trùng. Nổi mề đay mẩn ngứa là cách cơ thể phản ứng lại khi bị ong, muỗi hoặc côn trùng đốt.

Nguyên nhân gây nổi mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh
Côn trùng đốt là nguyên nhân gây nổi mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh

3 Phản ứng với dị nguyên bám trong khăn, tã, quần áo:

Làn da trẻ sơ sinh còn rất mỏng manh và dễ bị tổn thương khi tiếp xúc với tã, khăn hoặc quần áo bẩn. Nổi mẩn ngứa, khó chịu là những biểu hiện đầu tiên cho thấy trẻ bị kích ứng. Bố mẹ cần xác định rõ nguyên nhân gây mề đay mẩn ngứa để khắc phục kịp thời. 

4 Dị ứng thuốc:

Trẻ sơ sinh rất nhạy cảm và dễ bị mẩn ngứa khi tiếp xúc với kháng sinh hoặc một số loại thuốc. Các chuyên gia hàng đầu khuyến nghị, trẻ sơ sinh từ 0 – 24 tháng tuổi nên hạn chế sử dụng kháng sinh. Việc điều trị bệnh bằng thuốc cần có sự theo dõi và chỉ định cụ thể của bác sĩ.

5 Tiếp xúc với một số tác nhân gây dị ứng:

Lông mèo, phấn hoa, bụi trong không khí hoặc khói thuốc lá cũng có thể dẫn đến tình trạng mề đay ở trẻ sơ sinh. Không chỉ gây phản ứng trên da, những tác nhân này còn làm cho hệ hô hấp và đề kháng của trẻ bị suy yếu. 

6 Nhiễm khuẩn:

Trẻ có nguy cơ bị mề đay, mẩn ngứa rất cao khi bị nhiễm lạnh hoặc bị vi khuẩn, virus tấn công. Thông thường, mề đay mẩn ngứa do vi khuẩn thường kéo dài hơn 1 tuần và xuất hiện nhiều nốt sẩn đỏ, ngứa ngáy.

2. Triệu chứng mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh

Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh được chia thành 2 dạng đó là mề đay cấp tính và mề đay mãn tính. Mề đay cấp tính thường xuất hiện và biến mất trong khoảng vài giờ và có thể tái phát thành nhiều đợt khác nhau. Còn đối với mề đay mãn tính thì thời gian tồn tại lâu hơn và khiến cho trẻ cảm thấy khó thở, mệt mỏi. Thời gian xuất hiện của mề đay mãn tính thường kéo dài hơn 8 tuần, có thể ngắt quãng hoặc liên tiếp trong nhiều ngày. 

Dựa vào nguyên nhân gây bệnh mà các biểu hiện của chứng mẩn ngứa cũng hoàn toàn khác nhau. Cần nhận biết các triệu chứng cụ thể sau đây để kịp thời khắc phục cho trẻ.

  • Trẻ có dấu hiệu chán ăn, quấy khóc, khó ngủ.
  • Khi bị mề đay, trẻ thường hay đưa tay cào gãi, nhất là khi cơ thể có mồ hôi.
  • Các mảng mề đay bùng phát khi da trẻ tiếp xúc với khí lạnh khoảng nửa giờ.
  • Một số vùng da của trẻ xuất hiện mẩn đỏ, sưng, phù nề khi cầm đồ lạnh hoặc uống đồ lạnh.
  • Mề đay có thể xuất hiện ở một số vùng da hoặc nổi sẩn toàn thân.
  • Kích thước mảng mề đay không đều, dao động từ vài mm đến vài cm.
  • Trung tâm mảng mề đay có màu trắng xanh, bên ngoài có viền màu đỏ hồng, ấn nhẹ có dấu hiệu căng tức.
  • Các mảng phù này có thể tự biến mất sau vài giờ hoặc vài ngày nếu trẻ không cào gãi.

3. Biến chứng do mề đay ở trẻ sơ sinh

Đa số các trường hợp mề đay mẩn ngứa đều gây triệu chứng khó chịu và khiến cho trẻ quấy khóc. Bên cạnh đó cũng có một số trường hợp gặp phải các biến chứng sau:

  • Suy giảm hệ miễn dịch

Mề đay kéo dài gây triệu chứng mất ngủ, quấy khóc, biếng ăn cho trẻ về lâu dài bệnh làm cho sức khỏe trẻ bị suy nhược, dễ bị mệt mỏi, suy giảm miễn dịch, dễ mắc bệnh nhiễm khuẩn.

  • Bội nhiễm da

Ngứa – gãi là chu trình của phản ứng tự nhiên, nhưng nó là nguyên nhân làm tăng nguy cơ bội nhiễm. Bởi vì khi cào gãi, chà xát mạnh làn da trẻ sẽ bị tổn thương và tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công, gây viêm nhiễm.

  • Sốc phản vệ

Là biến chứng nghiêm trọng nhất khi trẻ bị nổi mề đay, mẩn ngứa. Thông thường khi có triệu chứng sốc phản vệ, ống phế quản thường bị hẹp lại và làm khó khăn cho việc hít thở. Sốc phản vệ làm cho trẻ khó thở, choáng váng, ngất lịm và thậm chí có thể gây tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời. Tuy nhiên, trường hợp này rất hiếm khi xảy ra.

4. Khi nào nên đưa trẻ đến bệnh viện?

Khi trẻ sơ sinh bị nổi mẩn ngứa, mẹ phải theo dõi tình trạng một cách sát sao. Khi gặp phải những triệu chứng sau đây thì cần phải lập tức đưa trẻ đến bệnh viện ngay:

  • Trẻ bị nổi mề đay tại một số vị trí trên cơ thể, bao gồm triệu chứng sưng phù mặt và lưỡi.
  • Trẻ gặp phải vấn đề liên quan đến hệ hô hấp như thở dốc, khò khè,…
  • Trẻ bị mê man, bất tỉnh.
  • Có biểu hiện buồn nôn, nôn hoặc khó nuốt.

Những triệu chứng này có thể gặp phải khi trẻ bị sốc phản vệ. Phải nhanh chóng đưa trẻ cấp cứu ngay tránh nguy cơ gây tử vong.

II. Điều trị mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh

Khi phát hiện các triệu chứng bất thường trên da trẻ, bố mẹ cần phải bình tĩnh xác định tình trạng bệnh, nguyên nhân gây bệnh. Tuyệt đối không được tự ý cho trẻ sử dụng thuốc khi chưa được bác sĩ chỉ định. Để an toàn cho sức khỏe, nên cho trẻ thăm khám chuyên khoa Da liễu. 

Điều trị mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh
Việc điều trị mề đay mẩn ngứa bằng kháng sinh cho trẻ sơ sinh cần phải hết sức cẩn thận

Hiện nay, việc điều trị mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh thường được áp dụng một trong số các nhóm thuốc sau đây:

Thuốc kháng Histamine H1:

Nhóm thuốc kháng histamine H1 được chỉ định áp dụng để ngăn chặn các thụ thể H1, không để phản ứng kích ứng được diễn ra. Nhóm thuốc kháng histamine H1 dạng bôi ngoài như hydroxyzine hoặc dạng uống trong diphenhydramine. Trường hợp trẻ bị nổi mề đay trong thời gian dài, loratidine (Claritin) và Cetirizine (Zyrtec) là 2 loại thuốc được áp dụng phổ biến. Tuy nhiên, nhóm thuốc này chưa được chỉ định áp dụng cho một số trường hợp sơ sinh.

Thuốc kháng Histamine H2: 

Thuốc có tác dụng ngăn chặn sự hoạt động của các thụ thể H2 nhưng nó không được sử dụng đơn lẻ. Thông thường, thuốc kháng Histamine H2 thường kết hợp với H1 để làm tăng tác dụng.

– Corticosteroids:

Nhóm thuốc Corticosteroids bao gồm prednisone thường được sử dụng để hỗ trợ điều trị mề đay ở trẻ khi cơ thể không có phản ứng với nhóm thuốc trên. Tuy nhiên, các mẹ cần lưu ý trong Corticosteroid có nguy cơ gây biến chứng hoặc tác động đến sự phát triển của xương, làm rối loạn hormone tăng trưởng. Vì vậy, chỉ nên sử dụng nhóm thuốc này cho trẻ theo chỉ định và liều lượng của bác sĩ.

Đa số các trường hợp mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh đều hạn chế việc dùng thuốc ở mức tối đa. Việc lạm dụng thuốc có ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của trẻ về lâu dài.

III. Những điều cần lưu ý khi trẻ sơ sinh bị mề đay mẩn ngứa

Có thể mẹ biết hoặc không biết được nguyên nhân khiến trẻ bị nổi mề đay, vì vậy cần cho trẻ cách ly ngay để theo dõi. Bên cạnh đó, mẹ cũng nên ghi nhớ lại thực đơn ăn uống và tránh những thực phẩm dễ gây dị ứng cho trẻ qua đường sữa mẹ (trường hợp trẻ bú sữa mẹ). Cụ thể là giảm hàm lượng muối trong cơ thể và tăng cường lượng dầu thực vật để dung hòa lượng axit bão hòa, giảm triệu chứng ngứa ngáy ở trẻ.

Biện pháp cải thiện mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh
Tắm rửa cho trẻ thường xuyên bằng nước ấm và hạn chế sử dụng sữa tắm có tính tẩy rửa mạnh

Khi đã xác định được nguyên nhân cụ thể, mẹ cũng cần phải lưu ý đến các vấn đề sau:

  • Tuyệt đối không sử dụng lotion, xà phòng, nước xả vải trong thời điểm da trẻ đang nhạy cảm. Điều này khiến cho tình trạng mề đay trên da trẻ ngày càng nghiêm trọng hơn.
  • Nếu trẻ bị mẩn ngứa do tiếp xúc với côn trùng thì mẹ nên thường xuyên vệ sinh đồ đạc, quần áo, khăn mặt và ga giường cho trẻ. Hạn chế để trẻ tiếp xúc với thú cưng, đồ vật dễ bị bụi bẩn như thú bông, rèm cửa.
  • Trường hợp trẻ bị mề đay do dị ứng thức ăn thì cần phải kích thích nôn ra khỏi cơ thể. Đồng thời đưa trẻ thăm khám tại chuyên khoa để xác định thành phần gây dị ứng cụ thể. Giai đoạn trẻ đang bú sữa mẹ, thì mẹ cũng nên hạn chế ăn thực phẩm dễ kích ứng như hải sản, bơ sữa, trứng, đồ ăn nhiều gia vị,…
  • Vệ sinh cơ thể trẻ bằng nước ấm, tránh để ra nhiều mồ hôi khiến cho tình trạng viêm nhiễm nghiêm trọng hơn. Vì làn da trẻ còn rất nhạy cảm nên khi tắm cho trẻ các mẹ cần nhẹ nhàng, tránh cào gãi mạnh.
  • Lưu ý, việc pha nước tắm cho trẻ cũng cần phải chú trọng nhiệt độ ở mức vừa, không được quá nóng hoặc quá lạnh.
  • Nên sử dụng xà phòng chuyên dụng cho làn da bị mề đay, ít tẩy rửa phù hợp với làn da mỏng của trẻ.
  • Chất liệu quần áo của trẻ cũng cần được chú trọng, nên lựa chọn quần áo, tã cotton mềm, thoáng, dễ thấm hút và không bị gò bó. Thường xuyên vệ sinh và thay quần áo cho trẻ để làm giảm bớt triệu chứng khó chịu khi bị nổi mề đay.
  • Sử dụng găng tay, cắt ngắn móng tay để ngăn chặn trẻ cào gãi mạnh khi bị ngứa ngáy.
  • Bổ sung đủ lượng nước, khoáng chất và vitamin cho trẻ để tăng cường hệ miễn dịch đồng thời đẩy lùi các triệu chứng mề đay mẩn ngứa.

Thông thường những biện pháp cải thiện mề đay mẩn ngứa trên đây chỉ là giải pháp cải thiện bệnh tạm thời và bệnh có thể tái phát khi gặp điều kiện thuận lợi. Khi nhận thấy triệu chứng mề đay tồn tại trên da trẻ quá lâu và không thuyên giảm thì mẹ có thể đưa trẻ đi khám chuyên khoa.

Mề đay mẩn ngứa ở trẻ sơ sinh là bệnh lý nguy hiểm vì nó có gây ảnh hưởng trực tiếp đến đường thở. Không nên chủ quan khi phát hiện trẻ có các biểu hiện của mề đay ở mọi thời kỳ.

Thông tin hữu ích đối với bạn đọc:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Sen Nguyễn

Tốt nghiệp Đại học Quy Nhơn chuyên ngành văn học, tôi là một người đam mê với những con chữ, từng tham gia viết báo văn nghệ cho trường những năm còn là học sinh như: Báo Văn nghệ Bình Định, Áo Trắng, Hoa Học trò,... Để theo đuổi đam mê của mình, sau khi ra trường, tôi làm việc tại công ty truyền thông Media trong một thời gian ngắn để học hỏi kinh nghiệm. Và hiện tại, tôi đang là Biên tập viên cho Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng thuốc dân tộc, với mong muốn chia sẻ nguồn thông tin thiết thực và hữu ích đến quý bạn đọc.

Về tác giả

Nổi mề đay khi mang thai: Dấu hiệu nhận biết và cách điều trị an...

Nổi mề đay sau khi uống rượu bia: Triệu chứng và cách khắc phục

Có nên trị mề đay bằng nước muối? Lời khuyên từ bác sĩ

Triệu chứng và các biến chứng thường gặp của bệnh nổi mề đay mẩn ngứa

mẩn ngứa khuỷu tay đầu gối

Nổi mẩn ngứa ở khuỷu tay và đầu gối là do bệnh gì gây ra?

Bé bị nổi mẩn ngứa vào ban đêm – Nguyên nhân và cách phòng ngừa

Nổi mẩn ngứa ở mông: Nguyên nhân và cách chữa “một đi không trở lại”...

mề đay mãn tính vô căn

Bệnh mề đay mãn tính vô căn: Triệu chứng và cách điều trị