Bệnh Nhân Xơ Gan Có Ăn Được Thịt Bò, Gà… Không?

Tăng Áp Lực Tĩnh Mạch Cửa Trong Xơ Gan Là Gì?

Ghép Tế Bào Gốc Điều Trị Xơ Gan Là Gì? Chi Phí

Phác Đồ Điều Trị Xơ Gan Mới (Tham Khảo BYT, Chợ Rẫy)

Chăm Sóc và Chế Độ Ăn Cho Bệnh Nhân Xơ Gan Mất Bù

Giảm Tiểu Cầu Trong Xơ Gan: Cơ Chế và Điều Cần biết

Cách Chăm Sóc Bệnh Nhân Xơ Gan Giúp Nhanh Phục Hồi

Gan Nhiễm Mỡ Có Mấy Cấp Độ? Thông Tin Cần Biết

Chẩn Đoán Xơ Gan – Tiêu Chuẩn và Các Xét Nghiệm Cần

Hội Chứng Não Gan Là Gì? Nguyên Nhân và Cách Điều Trị

Gan Nhiễm Mỡ Có Mấy Cấp Độ? Thông Tin Cần Biết

Xác định giai đoạn của bệnh gan nhiễm mỡ chính là một bước quan trọng của quá trình chẩn đoán, cho phép bác sĩ đánh giá được mức độ nghiêm trọng của bệnh để xây dựng phác đồ điều trị phù hợp. Vậy gan nhiễm mỡ có mấy cấp độ? Những thông tin dưới đây sẽ giúp người bệnh hiểu rõ hơn về vấn đề này. 

Tìm hiểu về bệnh gan nhiễm mỡ

Gan nhiễm mỡ là một thuật ngữ được y học hiện đại sử dụng để mô tả hiện tượng tích tụ quá nhiều mỡ trong các tế bào gan, lượng mỡ vượt quá 5-10% trọng lượng của gan. Đây là một vấn đề về gan khá phổ biến, ảnh hưởng chủ yếu đến nhóm đối tượng từ 40 – 60 tuổi. Tại Hoa Kỳ, có khoảng 10 – 20% dân số mắc bệnh gan nhiễm mỡ nhưng không không liên quan tới bệnh viêm gan hoặc các tổn thương khác xảy ra ở gan.

Gan Nhiễm Mỡ Có Mấy Cấp Độ?
Xác định cấp độ gan nhiễm mỡ là một bước quan trọng của quá trình chẩn đoán và xây dựng phác đồ điều trị bệnh

Lạm dụng bia rượu là nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến bệnh gan nhiễm mỡ. Một số đối tượng bệnh có thể khởi phát do ảnh hưởng của các vấn đề về sức khỏe như béo phì, đái tháo đường hay mỡ máu cao mà không liên quan đến rượu. Bình thường, gan có nhiệm vụ chuyển hóa mỡ nhưng nếu lượng mỡ được sản sinh quá nhiều hoặc chức năng gan bị rối loạn sẽ khiến quá trình chuyển hóa mỡ chậm lại, mỡ bị ứ đọng nhiều tại gan dẫn đến bệnh gan nhiễm mỡ. Chính vì vậy, việc có chế độ ăn giàu chất béo, ít vận động cũng là một trong những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Đôi khi, bệnh gan nhiễm mỡ còn xảy ra ở những người sụt cân quá nhanh hoặc các trường hợp sử dụng thuốc kháng viêm, thuốc kháng sinh kéo dài. 

Bệnh gan nhiễm mỡ được chia thành 4 nhóm chính như sau:

  • Gan nhiễm mỡ không do rượu: Sự khởi phát của bệnh có liên quan đến tình trạng rối loạn chức năng chuyển hóa mỡ tại gan. Lượng mỡ tích tụ vượt quá 10% trọng lượng gan.
  • Gan nhiễm mỡ do rượu: Các tế bào gan bị tổn thương do sử dụng nhiều rượu, từ đó làm suy giảm khả năng chuyển hóa mỡ và dẫn đến sự dồn ứ mỡ trong gan.
  • Viêm gan nhiễm mỡ không do rượu: Người bệnh gan nhiễm mỡ có biểu hiện tổn thương, sưng viêm gan không phải do rượu.
  • Gan nhiễm mỡ cấp tính khi mang thai: Các triệu chứng bệnh thường xuất hiện rõ ràng trong 3 tháng cuối của thai kỳ và nếu không được sàng lọc, điều trị từ sớm có thể gây nguy hiểm cho tính mạng của thai phụ.

Ở mức độ nhẹ, bệnh gan nhiễm mỡ ít khi có biểu hiện rõ ràng. Một số người chỉ thấy hơi khó chịu và đôi lúc có cảm giác ấm ách trong bụng. Khi thăm khám có thể thấy gan hơi to hơn một chút so với kích thước ban đầu. Bệnh không được kiểm soát tốt có thể phát triển nặng hơn, tỷ lệ mỡ trong gan cũng tăng dẫn đến tổn thương gan, đau bụng, ăn lâu tiêu, chán ăn, giảm cân, vàng da. Nghiêm trọng hơn, người bệnh có thể bị xơ gan, thậm chí là ung thư gan.

Tùy thuộc vào giai đoạn gan nhiễm mỡ mà mỗi bệnh nhân sẽ được bác sĩ tư vấn phương pháp điều trị phù hợp. Chính vì vậy, khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc căn bệnh này, người bệnh sẽ được được thăm khám kỹ và thực hiện các xét nghiệm cần thiết để xác định giai đoạn, mức độ nghiêm trọng của gan nhiễm mỡ.

Gan nhiễm mỡ có mấy cấp độ?

Căn cứ vào tỷ lệ mỡ trong gan, bệnh gan nhiễm mỡ được chia thành 3 cấp độ phát triển. Mỗi giai đoạn bệnh sẽ có các đặc điểm nhận diện và phương pháp điều trị khác nhau. Bao gồm:

bệnh gan nhiễm mỡ có mấy cấp độ
Bệnh gan nhiễm mỡ được chia làm 3 cấp độ phát triển dựa trên tỷ lệ mỡ trong gan

1. Gan nhiễm mỡ độ 1

Ở cấp độ 1 của gan nhiễm mỡ, tỷ lệ mỡ trong gan chỉ chiếm khoảng 5 – 10% trọng lượng gan. Đây là giai đoạn nhẹ nhất của bệnh, thường không có triệu chứng hoặc nếu có thì khá nhẹ. Bệnh dễ chữa và thường không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe.

Dấu hiệu gan nhiễm mỡ độ 1:

  • Mệt mỏi
  • Đau nhẹ ở vùng gan
  • Gan to có thể sờ thấy

Cách điều trị:

Bệnh gan nhiễm mỡ độ 1 thường không cần điều trị bằng thuốc. Phương pháp khắc phục bệnh chủ yếu là thay đổi lối sống, chế độ ăn uống và tăng cường vận động để tăng cường chức năng chuyển hóa mỡ và hỗ trợ đào thải mỡ tích tụ trong gan, ngăn ngừa bệnh tiến triển sang gan nhiễm mỡ độ 2.

Dưới đây là một số lời khuyên hữu ích cho người bệnh:

  • Kiểm soát trọng lượng cơ thể, tránh để tăng hoặc giảm cân quá nhiều. Trường hợp bị béo phì nên có kế hoạch giảm cân càng sớm càng tốt.
  • Hạn chế uống bia rượu. Ngưng uống hoàn toàn đối với các trường hợp bị gan nhiễm mỡ do rượu.
  • Tránh ăn các món nhiều dầu mỡ, thức ăn nhanh, mỡ động vật. Thay vào đó, người bệnh nên sử dụng dầu thực vật để chế biến món ăn và bổ sung thêm hoa quả, trái cây, các loại hạt, cá béo và ngũ cốc vào thực đơn.
  • Sắp xếp thời gian để tập thể dục mỗi ngày khoảng 30 phút. Hoạt động này giúp nâng cao thể trạng, sức đề kháng đồng thời kiểm soát cân nặng và đốt cháy mỡ dư thừa cho gan.
  • Kiểm soát tốt lượng đường huyết trong máu đối với các trường hợp bị tiểu đường.
  • Ngưng sử dụng các loại thuốc có hại cho gan và thay thế bằng các loại thuốc khác an toàn hơn theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
  • Khám sức khỏe định kỳ sau mỗi 3 – 6 tháng và làm xét nghiệm theo dõi lượng mỡ máu, mỡ gan hay đường huyết.
  • Sử dụng một số loại thực phẩm chức năng hay thuốc bổ gan từ thảo dược để nâng cao chức năng hoạt động của gan và giảm mỡ tích tụ. Trên thị trường hiện nay, các sản phẩm hỗ trợ điều trị gan nhiễm mỡ độ 1 được bày bán khá nhiều. Người bệnh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ điều trị để lựa chọn được một sản phẩm uy tín, phù hợp với tình trạng bệnh.
  • Trường hợp bị gan nhiễm mỡ do tăng đường huyết, người bệnh có thể được bác sĩ đề nghị sử dụng thuốc để đưa nồng độ đường trong máu về mức ổn định.  Điều này có thể giúp cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ độ 1 và ngăn chặn sự tiến triển của bệnh.

2. Gan nhiễm mỡ độ 2

Bệnh gan nhiễm mỡ độ 2 được chẩn đoán khi tỷ lệ mỡ chiếm từ 10 – 25% tổng trọng lượng của gan. Các mô mỡ phân bố tập trung hoặc rải rác trong các tế bào gan cũng như cơ hoành. Đây là giai đoạn vừa của gan nhiễm mỡ, bệnh không nhẹ nhưng cũng chưa quá nặng, gan vẫn còn cơ hội phục hồi.

Dấu hiệu gan nhiễm mỡ độ 2:

  • Đau vùng hạ sườn phải
  • Gan to, ấn vào thấy đau
  • Mỡ máu cao
  • Vàng da
  • Vàng mắt
  • Ăn lâu tiêu

Cách điều trị:

Bệnh gan nhiễm mỡ độ 2 tuy chưa nguy hiểm đến tính mạng nhưng cũng gây suy giảm chức năng gan đáng kể. Nếu không được điều trị tích cực, bệnh sẽ tiếp tục tiến triển sang giai đoạn 3 gây ra những ảnh hưởng nặng nề với sức khỏe.

Những sự lựa chọn trong điều trị gan nhiễm mỡ độ 2 bao gồm: 

  • Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, bổ sung các dưỡng chất tốt cho gan từ nguồn thực phẩm, chẳng hạn như vitamin B, C, E, nhất là đối với các trường hợp bị gan nhiễm mỡ do béo phì. Cắt giảm lượng chất béo sử dụng. Hạn chế ăn muối, gia vị cay nóng.
  • Chia nhỏ các bữa ăn trong ngày đối với các trường hợp có biểu hiện chán ăn, tiêu hóa kém.
  • Kiêng uống bia rượu và các thức uống chứa cồn khác. Hạn chế uống nước ngọt hay cà phê
  • Trường hợp bị gan nhiễm mỡ liên quan đến bệnh tiểu đường hay viêm gan virus, cần kiểm soát tốt các bệnh lý này song song với quá trình điều trị gan nhiễm mỡ độ 2.
  • Một số loại thuốc có thể được kê đơn cho người bị gan nhiễm mỡ độ 2. Bao gồm thuốc tăng cường chuyển hóa lipoprotein, viêm uống bổ sung choline, acid amin hay vitamin B, C, E.

3. Gan nhiễm mỡ độ 3

Đây là giai đoạn cuối cũng là cấp độ nặng nhất của bệnh gan nhiễm mỡ. Lúc này, lượng mỡ đã chiếm nhiều hơn 30% trọng lượng gan. Gan nhiễm mỡ độ 3 có nhiều biểu hiện rõ ràng và khá nghiêm trọng.

các cấp độ của gan nhiễm mỡ
Gan nhiễm mỡ cấp độ 3 là giai đoạn cuối của bệnh

Dấu hiệu gan nhiễm mỡ độ 3:

  • Vàng da toàn thân, vàng mắt do độc tố và mật ứ trệ nhiều trong gan.
  • Đau nhiều ở vùng hạ sườn phải. Ấn vào gan thấy đau nhiều hơn
  • Gan sưng to và chèn ép lên các cơ quan khác. Nếu chèn ép lên phổi có thể gây khó thở. Trường hợp gan chèn ép lên dạ dày hoặc ruột có thể dẫn đến tình trạng đầy bụng, ăn lâu tiêu và các rối loạn tiêu hóa khác.
  • Mệt mỏi kéo dài, cơ thể thiếu sức sống
  • Chướng bụng
  • Ngứa ngoài da do chức năng thải độc của gan bị suy giảm.

Cách điều trị:

Bệnh gan nhiễm mỡ cấp độ 3 gây ra những tổn thương nặng nề cho gan. Chức năng hoạt động của gan cũng như sức khỏe của người bệnh cũng bị suy giảm đáng kể. Nghiêm trọng hơn, bệnh nhân còn phải đối mặt với nguy cơ bị xơ gan, ung thư gan rất cao. Mặc dù được điều trị tích cực nhưng gan rất khó để phục hồi lại như ban đầu.

Ở giai đoạn này, người bệnh vẫn được sử dụng các loại thuốc bổ trợ, tăng cường chuyển hóa mỡ trong gan và hỗ trợ gan đào thải độc tố. Cùng với đó, người bệnh cần chú ý điều chỉnh lại thói quen ăn uống, vận động, duy trì lối sống lành mạnh. Giữ cho tinh thần luôn vui vẻ, lạc quan để giảm nhẹ triệu chứng khó chịu và ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm.

Những thông tin trên đây đã giúp người bệnh hiểu rõ bệnh gan nhiễm mỡ có mấy cấp độ. Đi từ nhẹ đến nặng, bệnh được chia làm 3 giai đoạn phát triển. Mặc dù không có nhiều triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu nhưng càng ở các cấp độ sau, bệnh gan nhiễm mỡ càng gây nhiều tổn thương cho gan và ảnh hưởng nặng nề đến chức năng hoạt động của gan cũng như sức khỏe. Vì vậy, khi được chẩn đoán mắc gan nhiễm mỡ, người bệnh nên chú trọng điều trị, tuân thủ theo hướng dẫn của bác sĩ để kiểm soát được bệnh ngay từ giai đoạn ban đầu.

Có thể bạn quan tâm

TIN XEM THÊM

Các Nhóm Thuốc Điều Trị Xơ Gan Và Thông Tin Cần Biết

Các nhóm thuốc điều trị xơ gan thường được bác sĩ kê đơn dựa trên thể bệnh và mức độ…

Chăm Sóc và Chế Độ Ăn Cho Bệnh Nhân Xơ Gan Mất Bù

Việc chăm sóc bệnh nhân xơ gan còn bù đúng cách có thể giúp người bệnh nâng cao sức khỏe,…

Bị Xơ Gan Nên Ăn Gì, Kiêng Gì Tốt Nhất Cho Bệnh?

Chế độ ăn uống hàng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình hồi phục của các bệnh nhân…

Bệnh Xơ Gan Trong Đông Y và Phương Pháp Điều Trị

Bệnh xơ gan trong Đông y được xếp vào nhóm các chứng hoàng đản, tích tụ hay hiếp thống. Căn…

Xơ Gan Nên Ăn Hoa Quả Gì? 10 Loại Tốt Nhất

Hoa quả tươi luôn được khuyến cáo sử dụng trong thực đơn của người bị xơ gan vì nhóm thực…

Giải đáp thắc mắc của độc giả cùng chuyên gia của chúng tôi!

Ths.BS Nguyễn Thị Tuyết Lan
Nguyên Trưởng khoa khám bệnh - BV YHCT trung ương

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Zalo