Bệnh viêm da tiếp xúc – Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị

Viêm da tiếp xúc là một tình trạng phát ban có thể khiến người bệnh bị đỏ da và ngứa khi tiếp xúc với các chất kích ứng hoặc dị ứng. Bệnh không gây nguy hiểm đến tính mạng tuy nhiên nó sẽ rất khó chịu và làm ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày của người bệnh. 

viêm da tiếp xúc là gì
Viêm da tiếp xúc thường không gây nguy hiểm và có thể không cần điều trị

Viêm da tiếp xúc là gì?

Viêm da tiếp xúc là kết quả khi da tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng hoặc kích thích. Đôi khi việc tiếp xúc với ánh sáng mặt trời cũng gây ra các triệu chứng viêm da tiếp xúc được gọi là viêm da ánh sáng.

Về cơ bản có hai loại viêm da tiếp xúc, đó là:

  • Viêm da tiếp xúc kích ứng: Là loại thường xuyên xảy ra khi da chạm vào hóa chất hoặc trải qua quá trình ma sát.
  • Viêm da tiếp xúc dị ứng: Là phản ứng của hệ thống miễn dịch khi cơ thể tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng. Loại viêm da này ít khi phổ biến.

Nguyên nhân

Viêm da tiếp xúc sẽ xuất hiện khi da tiếp xúc với các yếu tố kích ứng. Yếu tố này thường đến từ môi trường sinh sống và làm việc.

1. Viêm da tiếp xúc kích ứng

Đây là loại viêm da tiếp xúc phổ biến nhất. Một số nguyên nhân có thể gây ra tình trạng này bao gồm:

  • Hóa chất hoặc dung môi
  • Tiếp xúc với rượu
  • Chất tẩy trắng hoặc thuốc tẩy
  • Dầu gội
  • Không khí, bụi, mùn cưa
  • Phấn hoa hoặc thuốc trừ sâu

2. Viêm da tiếp xúc dị ứng

Viêm da tiếp xúc dị ứng xảy ra khi da bạn nhạy cảm và gây ra các phản ứng miễn dịch. Nó thường chỉ ảnh hưởng đến khu vực tiếp xúc với chất gây dị ứng. Tuy nhiên, chất dị ứng có thể đi vào cơ thể thông qua thức ăn, thuốc uống, hương liệu,… và gây ra các triệu chứng dị ứng toàn thân.

viêm da tiếp xúc dị ứng
Viêm da tiếp xúc dị ứng xảy ra khi cơ thể tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng

Nguyên nhân gây viêm da tiếp xúc dị ứng bao gồm:

  • Niken có trong đồ trang sức, móc khóa,…
  • Thuốc kháng sinh hoặc histamine đường uống.
  • Hóa chất trong các sản phẩm như nước hoa, mỹ phẩm, nước súc miệng,…
  • Formaldehyd có trong các chất bảo quản, khử trùng.
  • Sản phẩm chăm sóc cá nhân như sữa tắm, mỹ phẩm,…
  • Các sản phẩm gây ra phản ứng khi tiếp xúc với ánh nắng như kem chống nắng hoặc thuốc chống nắng.

Đối tượng dễ mắc viêm da tiếp xúc

Ngoài các nguyên nhân cơ bản trên, các yếu tố liên quan đến nghề nghiệp có thể làm tăng nguy cơ viêm da tiếp xúc, bao gồm:

  • Nhân viên nha khoa
  • Thợ cơ khí
  • Thợ làm tóc và thẩm mỹ
  • Thợ lặn, nhân viên hồ bơi
  • Người làm vườn hoặc nhân viên nông nghiệp
  • Đầu bếp hoặc những người tiếp xúc với thức ăn

Dấu hiệu nhận biết

dấu hiệu nhận biết viêm da tiếp xúc
Dấu hiệu nhận biết viêm da tiếp xúc bao gồm phát ban, ngứa, khô da,…

Viêm da tiếp xúc thường xảy ra ở các khu vực tiếp xúc với tác nhân phản ứng. Phát ban có thể phát triển trong vòng vài phút đến vài giờ và kéo dài từ 2 đến 4 tuần.

Các dấu hiệu và triệu chứng của viêm da tiếp xúc bao gồm:

  • Phát ban trên da
  • Ngứa
  • Da khô, nứt nẻ, bong vảy
  • Xuất hiện các vết sưng, và nổi mụn nước. Đôi khi có thể rò rỉ dịch và đóng vảy
  • Sưng, nóng hoặc đau tại vị trí tiếp xúc

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Hãy đến gặp bác sĩ khi bạn gặp các dấu hiệu sau:

  • Phát ban nghiêm trọng dẫn đến mất ngủ hoặc ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày.
  • Phát ban đột ngột gây đau đớn và lan rộng ra xung quanh.
  • Tình trạng không thuyên giảm sau 3 tuần.
  • Phát ban liên quan đến khuôn mặt hoặc bộ phận sinh dục.
  • Trong các tình huống sau, hãy đến ngay cơ sở y tế gần nhất:
  • Có dấu hiệu nhiễm trùng bao gồm xuất hiện mủ hoặc máu từ các mụn nước.
  • Phổi, mắt bị đau và viêm.
  • Niêm mạc miệng và đường tiêu hóa có dấu hiệu bị tổn thương.

Cách điều trị viêm da tiếp xúc

Trong hầu hết các trường hợp, phát ban do viêm da tiếp xúc không cần điều trị y tế. Tuy nhiên, nếu tình trạng kéo dài nhiều hơn 3 tuần, hãy liên hệ với bác sĩ chuyên môn.

1. Tự chăm sóc tại nhà

Phát ban có thể biến mất sau một thời gian ngừng tiếp xúc với các tác nhân gây viêm da. Do đó tốt nhất người bệnh nên xác định và tránh xa các nguyên nhân gây dị ứng.

Người bệnh cũng có thể xử lý vị trí dị ứng bằng một ít xà phòng diệt khuẩn và nước. Điều này có thể ngăn ngừa các cơn ngứa và phát ban lan rộng.

Ngoài ra, người bệnh có thể lựa chọn một số cách khắc phục tại nhà khác. Chúng bao gồm:

  • Thuốc mỡ bôi chống ngứa cho vùng da bệnh.
  • Tắm bột yến mạch hoặc đắp bột yến mạch vào khu vực tiếp xúc.
  • Sử dụng thuốc kháng histamine không kê đơn.
  • Tránh làm trầy xước khu vực viêm da để hạn chế các vấn đề nhiễm trùng.
  • Chườm lạnh trong 30 phút, 3 lần một ngày.
  • Sử dụng dung dịch axit tự nhiên như nước chanh hoặc giấm để chống lại tác nhân gây viêm da.

Tuy nhiên, trong một số trường hợp nghiêm trọng, người bệnh cần nhận sự chăm sóc y tế. Bác sĩ có thể kê toa thuốc mỡ, kem hoặc thuốc đặc trị khác.

2. Điều trị y tế

Nếu tình trạng viêm da không được cải thiện sau 2 – 3 ngày chăm sóc tại nhà hoặc khi các triệu chứng trở nên nguy hiểm, thì hãy liên hệ với bác sĩ da liễu hoặc bác sĩ có chuyên môn. Điều trị y tế cho vấn đề viêm da tiếp xúc bao gồm:

thuốc chữa viêm da tiếp xúc
Người bệnh có thể sử dụng thuốc chống dị ứng để điều trị viêm da tiếp xúc

Thuốc Corticosteroid:

  • Một số loại thuốc Corticosteroid có thể được kê đơn để chống viêm ở khu vực bị ảnh hưởng. Đây là thuốc có sẵn ở dạng kem hoặc thuốc mỡ.
  • Nếu tình trạng viêm da nghiêm trọng, bác sĩ có thể kê thuốc Corticosteroid dạng tiêm tĩnh mạch hoặc dạng uống.

Thuốc kháng histamine:

  • Đây là loại thuốc sẽ được kê đơn cho các trường hợp viêm da dây dẳng.
  • Các loại thuốc này có thể làm dịu các cơn ngứa và thường được sử dụng liên tục trong 2 – 4 tuần.

3. Liệu pháp điều trị bổ sung

Một số người bệnh có thể lựa chọn cách điều trị bằng viên uống bổ sung hoặc sản phẩm thảo dược. Tuy nhiên hiệu quả của các phương pháp này vẫn còn đang được nghiên cứu.

Nếu bạn đang cân nhắc sử dụng liệu pháp bổ sung để điều trị viêm da tiếp xúc, hãy thảo luận với bác sĩ.

Thông thường, viêm da tiếp xúc không phải là vấn đề nghiêm trọng. Tuy nhiên, người bệnh nên chú ý tránh xa các tác nhân gây dị ứng để hạn chế triệu chứng.

Ngày đăng: 05/04/2019 - Cập nhật lúc: 5:22 PM , 20/06/2019

Bác sĩ - Nguyễn Thị Lệ Quyên

Bác sĩ Nguyễn Lệ Quyên sinh năm 1979 tại Hà Nội, tốt nghiệp Học viện Y dược học Cổ truyền Việt Nam. Bác sĩ đã có thời gian công tác tại Khoa Nội – Nhi – Lây bệnh viện Đa khoa huyện Quản Bạ, tỉnh Hà Giang; Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Giang và hiện nay đang giữ chức vụ Trưởng khoa Xương khớp – Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Thuốc dân tộc.

Tóm tắt quá trình công tác:

Từ năm 1997 đến năm 2003: Học tại Học Viện Y Dược Học Cổ Truyền Việt Nam.

Từ năm 2003 đến tháng 01 năm 2005: Công tác tại Khoa Nội – Nhi – Lây bệnh viện Đa khoa Huyện Quản Bạ Tỉnh Hà Giang.

Từ tháng 01 năm 2005 đến năm 2012: Khoa Y học cổ truyền Bệnh Viện Đa khoa Tỉnh Hà Giang.

Từ năm 2012 đến năm 2013: Khoa Phục hồi chức năng + PK Cơ Xương Khớp Bệnh viện Đa khoa Tỉnh Hà Giang.

Từ năm 2013 đến năm 2014: Phòng Khám Y học cổ truyền + Cơ Xương Khớp Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Giang.

Từ năm 2014 đến năm 2015: Khoa Tim mạch – Nội tiết Bệnh viện Đa khoa Tỉnh Hà Giang.

Từ năm 2015 đến năm 2016: Khoa y học cổ truyền Bệnh viện Đa khoa Tỉnh Hà Giang.

Từ năm 2016 đến nay: Trưởng khoa Xương Khớp tại Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng thuốc dân tộc.

Với kinh nghiệm gần  20 năm công tác, bác sĩ Nguyễn Lệ Quyên là một trong những bác sĩ cốt cán của Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Thuốc dân tộc, không chỉ có chuyên môn, dày dặn kinh nghiệm mà còn được rất nhiều khách hàng yêu mến và tin tưởng.

Về tác giả

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Viêm da tiếp xúc bội nhiễm

Viêm da tiếp xúc bội nhiễm là gì? Có nguy hiểm không?

Viêm da tiếp xúc có để lại sẹo không?

Viêm da tiếp xúc kích ứng là gì? Các biểu hiện thường gặp

Viêm da tiếp xúc cần kiêng gì?

Viêm da tiếp xúc dễ mắc, khó chữa và cách hóa giải từ thảo dược...

Viêm da tiếp xúc côn trùng và cách xử lý hiệu quả

Hình ảnh về bệnh viêm da tiếp xúc theo từng nguyên nhân

Viêm da tiếp xúc ở tay thường xảy ra khi tay tiếp xúc với chất gây dị ứng hoặc kim loại, chất tẩy rửa, hóa chất

Viêm da tiếp xúc ở tay – Dễ mắc nhưng không khó chữa